Verhuizen en verbouwen

Nee, wij gaan niet verhuizen. En ons huis verbouwen zit ook niet in de planning. We kijken vooral toe wat anderen om ons heen doen. Zodra wij in Staphorst onze hielen gelicht hadden, ging daar de sloophamer erin om de keuken en kamer om te bouwen tot 茅茅n half-open geheel, inclusief nieuw keukenblok en alles wat er verder bij komt kijken aan vloeren, plafonds, behang, vensterbanken…

Toen we hier in Woudenberg aankwamen bij Johans ouders, zaten die nog midden in hun eigen verhuizing. We zitten dus bij de pakken neer – letterlijk. En we hebben ons eens te meer voorgenomen dat wij zelf nooit een grote verbouwing gaan doen. Toekijken en aanmoedigen gaat ons prima af, en we komen ook graag het resultaat bewonderen 馃槈 maar zelf zoiets op poten zetten… dat wordt waarschijnlijk niet zo’n succes. Laten we zeggen dat wij geen bijzonder goed ontwikkelde vaardigheden hebben op dat gebied. We houden het maar liever bij schilderen, behangen en een keer wat vloerbedekking leggen. Verhuizen zullen we vast nog wel eens moeten doen, maar daar denken we nog maar even niet te diep over na. Voorlopig blijven we zitten waar we zitten. En als we ooit een nieuw huis nodig hebben, dan heeft onze familie dus alle ervaring ruimschoots in huis om ons van advies te voorzien.

Tussen alle bedrijven door is het natuurlijk ook oudjaarsdag geworden, en zijn de eerste oliebollen alweer opgesmikkeld. Bovendien is Hannah jarig geweest en zijn er dus nieuwe spelletjes die eindeloos worden gespeeld. Dat is handig aan logeren bij familie, zo is er vaak wel iemand die een potje wil Stratego-en of kwartetten. Zo komen we de dagen wel door, ook te midden van dozen en kratten 馃槈 Rest ons jullie allemaal het allerbeste te wensen voor het nieuwe jaar!

Lange nachten

21 december is voorbij, dus de winter is officieel begonnen en de kortste dag ligt weer achter ons. Daarmee dus ook de langste nacht van het jaar. Toch horen we de laatste dagen regelmatig de verzuchting: 鈥淚k kan niet wachten. Waarom duren drie nachten z贸贸贸贸贸 lang?鈥

De weken zijn afgeteld. Alle klasgenoten wisten het precies: nog 茅茅n maand en [drie, twee, 茅茅n鈥 dagen en dan is Hannah jarig. Dat werd namelijk elke dag ingebracht als dankpunt bij het gezamenlijke gebed aan het begin van de schooldag 馃槈 En als Hannah zelf even niet meer wist hoeveel dagen het nog duurde, dan vulden haar klasgenoten haar als uit 茅茅n mond aan. Ook thuis werd het zeer regelmatig even benoemd, dus intussen tellen ook wij de nachtjes af tot dit aftellen weer voorbij is 馃檪 En dan maar hopen dat de uiteindelijke verjaardag niet tegenvalt. De verwachtingen overtreffen is in ieder geval uitgesloten鈥

Naast de lange nachten beleven we ook verder op en top december: we zijn bij familie op bezoek, het regent, het is een beetje koud maar niet koud genoeg om te schaatsen of sneeuw te verwachten, dus we zitten rond een gloeiend gestookt houtvuur en eten boerenkool met worst. En kerststol, en andere dingen. Boaz heeft een stal gebouwd voor de speelgoedkoeien. “En andere dieren mogen er ook in”. Hij geeft eerlijk toe dat papa en Hendrik-Jan hem een beetje geholpen hebben, “maar het meeste heb ik zelf gedaan!”. Heerlijk toch, om te logeren bij mensen die hout en gereedschap in overvloed hebben 馃檪 Bovendien heeft hij zich de afgelopen dagen opgewerkt tot kampioen sjoelen. Hannah leest en leest en leest. Ze mocht namelijk het bibliotheekpasje van haar tante lenen, en heeft sinds onze aankomst op zaterdag al 10 boeken uit. Vooral Dolfi en Wolfi zijn mateloos populair. Judith helpt met boodschappen doen en met oppassen op ons kleine nichtje dat ook alweer parmantig door het huis loopt. Onze kleine dame voelt zich meteen “groot” en vervult haar rol met verve.

We wachten nog even vrolijk verder. Nog drie nachten.

Kikker

Judith en ik hebben vanavond nog met het Kikker-kwartet gespeeld. Niet volgens de spelregels, maar om kleuren te oefenen. Rood, blauw, groen, pink… 馃槈 Maar we hebben sinds gisteren n贸g een kikker in huis, vastgenaaid op Boaz’ zwembroek. Dat is het zichtbare bewijs dat hij zijn eerste zwemcursus heeft afgerond en nu dus zelfstandig kan zwemmen zonder angst in het water springt, iets van de bodem kan oprapen en enig idee heeft wat hij met z’n armen en benen zou moeten doen om boven water te blijven.

Bang was hij overigens toch al niet, hij kon haast niet wachten om echt te leren zwemmen. Na de herfstvakantie was het dan zo ver. Zes weken lang mocht hij op maandagmiddag gaan zwemmen – bij de overburen. Je kunt het gebouw zien als je bij ons op de oprit staat. Dat was toch wel 茅rg praktisch, omdat ik zo even heen en weer kon lopen ipv met het hele gezin urenlang in zo’n bloedheet zwembad te moeten bivakkeren. Eigenlijk is het een revalidatiekliniek, maar aangezien die een heerlijk warm zwembad bezitten mogen er ook gezonde kinderen op zwemles.

Het doel van de zwemles was, volgens de website, dat kinderen zonder hulpmiddelen kunnen zwemmen. Dat klonk ons als een zinnig streven in de oren. Hoe dat in zes keer een uur voor elkaar te krijgen zou zijn…? Wel, doordat ze heel bijzondere technieken aanleren en omdat de groepjes erg klein zijn. In de praktijk bleek daar nog wel het 茅茅n en ander op af te dingen, maar Boaz ging gelukkig met plezier en hij heeft er wel wat geleerd. Uiteindelijk kunnen echter slechts 3 van de 9 kinderen zelfstandig zwemmen, en die blijken alledrie al eerder (op school) zwemles te hebben gehad. Dat vinden wij een beetje vals spelen. Bij navraag bij de zwemjuffen werd slechts zenuwachtig benadrukt dat elk kind nu eenmaal anders is en ze dus nooit garanties kunnen geven, en dat ze nat煤煤rlijk geen druk op een kind willen leggen. (In koor werd door de aanwezige oma’s gereageerd: “Oh nee! Stel je voor! G茅茅n prestatiedruk!”. Ik denk dat deze oma’s de zwemlessen niet zelf hoefden te betalen).

We hebben ons doel dus nog niet helemaal bereikt. Zonder bandjes gaat onze kikker nog roemloos ten onder. Maar we hebben zaterdag goed geoefend en opa heeft beloofd in de kerstvakantie met onze kikker te gaan zwemmen 馃檪 Bovendien is er in januari een vervolgcursus. Daar sturen we ‘m ook nog maar naartoe, en hopelijk transformeert hij dan van kikker naar zeepaardje. Intussen is Boaz zelf apetrots op zijn diploma en vol vertrouwen over zijn zwemkunsten, want op z’n diploma staat dat hij de cursus “mit gro脽em Erfolg” heeft afgerond. En dat is toch ook wat waard.

Karel

Wij spelen graag spelletjes. Carcassonne, Agricola, Kolonisten van Catan… Gezellig. Liefst met een knapperend haardvuurtje op de achtergrond. Onze kinderen zijn inmiddels zo groot dat ze bepaalde spellen ook mee kunnen spelen. De laatste tijd was Boaz z贸 enthousiast over het dobbelspel van Catan, dat hij het elke dag wel wilde spelen. Liefst meerdere keren. Uiteindelijk was ik er wel een beetje op uitgekeken, dus strikten we Johan om een potje met hem te spelen. En nog een potje. En alsjeblieft n贸g eentje, papa!

Op een gegeven moment was Boaz nog enthousiast bezig, maar stond Johan met een grijns in de keuken. Als een echte hacker had hij de sublieme oplossing bedacht. Dobbelspelletjes zijn namelijk niet zo Johan z’n ding; veel teveel toeval en te weinig tactiek. Dus had hij Boaz geleerd dat hij dit spelletje ook z茅lf kon spelen. Niet in z’n eentje natuurlijk, dat is saai. Hij speelde tegen Karel. Dat verliep naar volle tevredenheid. Karel zeurt nooit of ‘ie al aan de beurt is, hij kan goed tegen z’n verlies, hij hoeft nooit tijdens het spelletje te plassen, hij speelt niet vals… De ideale tegenstander 馃檪

Toen Johan aan Boaz vroeg wie er aan de winnende hand was, kreeg hij een heel filosofisch antwoord. “Ik win altijd als ik tegen Karel speel, want ik ben het kaartje dat wint”. Aha. Zou het d谩谩rom zo soepel lopen tussen beide heren?!?

Boaz kan voorlopig vooruit met z’n spel. Want Karel heeft nog heel wat te oefenen. Op een gegeven moment stond Boaz hoofdschuddend naar zijn gestuntel te kijken. “Oh oh. Die Karel is toch ook zo’n dommerd!” Nog lekker even verder oefenen dus 馃檪 馃檪

Advent

De Adventstijd is aangebroken! Dat kan niemand in onze straat zijn ontgaan. De buren hebben groots uitgepakt: op hun erf staat een kerstboom met gekleurde ballen en gekleurde lichtjes, op het dak van hun uitbouw een kerstboom in poedersneeuw-optiek (ook met lichtjes), verder twee neongroene kerstboomsilhouetten (en ja, die branden ook als het donker is), een knalrode ster boven de ingang (opnieuw met verlichting), en het allermooiste: zowel de voorgevel als de zijgevel worden ’s avonds versierd door schijnwerpers die groene kerstboompjes en rode stippeltjes op de muur projecteren, deels ook nog knipperend.

Wow

Hun stroomrekening komt waarschijnlijk pas volgend jaar en de milieu-effecten van al die extra verlichting worden pas n贸g later zichtbaar, maar voor nu is de boodschap duidelijk. Het is Advent!

Nu was ons dat sowieso niet ontgaan, want ook wij hebben al wat Advents-activiteiten op touw gezet. Afgelopen zaterdag was er in onze gemeente een Adventsknutselmiddag voor kinderen, inclusief natuurlijk een verhaal, liederen en veel lekkers. Verder schreef ik een artikel over Advent: https://www.biblword.net/what-is-advent-and-what-has-it-to-do-with-christmas/ En we hebben ons huis versierd – binnen. Toegegeven, we hebben wat minder grandioos uitgepakt dan de buren, maar het ziet er toch best gezellig uit.

En natuurlijk hebben we ook een Adventskalender. De afgelopen twee jaar was ik heel ijverig en heb ik zelf een programma in elkaar geknutseld: voor elke dag een Bijbelgedeelte en regelmatig een opdracht / spelletje / wat lekkers etc in zo’n houten Adventskalender met laadjes. Dit jaar had ik niet zoveel zin… 馃檲 Gelukkig zijn er andere mensen die w茅l creatief zijn geweest, en dus bestelden we een Adventskalender van elkedagnieuw.nl. Voor het goede doel nog wel. Elke dag is er een stukje verhaal over Layla, met bijpassende vragen, Bijbelgedeelte en af en toe een knutselopdracht. Tot nu toe vinden we het leuk. En het helpt ons om verder te kijken dan de lichtjes en de kerstballen die overal te zien zijn. Tenslotte is Advent ten diepste een tijd van uitzien: uitzien naar Kerst, uitzien naar de komst van de Heere Jezus.

Bij de knutselmiddag werd daarvoor een mooie metafoor gebruikt:
“We kennen allemaal de Mona Lisa. Wat is dat schilderij veel waard! Stel je nou voor dat de Franse overheid in een vriendelijk bui is en de Mona Lisa aan een kind cadeau doet. Dat kind gaat blij naar huis, snijdt het schilderij in stukken, gooit de Mona Lisa bij het oud papier en plakt vol trots z’n Donald Duck stickers in de vergulde lijst. Wat is dat dom! Niet die lijst is waardevol, maar het schilderij zelf! En toch is dit precies wat veel mensen doen met kerst. Ze vinden de omlijsting geweldig (met cadeautjes, kerstbomen, lekkere koekjes, kerstmarkten, enzovoorts) maar ze zijn vergeten dat er een “plaatje” is waar Kerst werkelijk om draait. Al die leuke dingen kunnen een plekje krijgen in de lijst, maar wij richten onze aandacht vooral op het schilderij zelf. De Heere Jezus is mens geworden, arm geworden, om ons voor altijd rijk te maken!”

Witruimte

In The Crystal Goblet zet Beatrice Warde uiteen wat heldere typografie en drukkunst inhoudt. Het opstel ontleent zijn naam aan het voorbeeld van een wijnglas. Twee kenmerken zijn voor wijnglazen karakteristiek: (i) ze hebben een kelk op een relatief hoge steel, en (ii) ze zijn over het algemeen saai. Warde betoogt dat juist hierdoor het een goed ontworpen wijnglas is. Het glas trekt de aandacht niet naar zichzelf maar laat de fonkelende wijn schitteren in de eenvoudige glazen kelk. Doordat men het glas bij de steel vasthoudt wordt de kelk niet door vingerafdrukken besmeurd, en het zicht op het edele vocht niet vertroebeld. Tot zover de toepassingen van de oenologie op de typografie: goede typografie is saai, en vestigt niet de aandacht op zichzelf, maar op de inhoud van de tekst.

Door de tijd heen hebben vele typografen nadruk gelegd op het belang van witruimte. Witruimte stelt de typograaf in staat om informatie te organiseren in alineas, tabellen en kolommen. Basaal gezegd is goede typografie het treffen van een juiste balans tussen het wel en niet aanbrengen van inkt op het papier. Edward Tufte laat in verschillende van zijn werken stapsgewijs zien hoe tabellen en grafieken substantieel verbeterd kunnen worden door inkt weg te laten. Veel boeken hebben een grotere ondermarge dan bovenmarge, omdat men meestal onderaan het boek vasthoudt. Functionele witruimte. Een ander bekend voorbeeld van effectieve witruimte is de homepage van Google: een helder logo en een zoekveld. Voor de bezoeker is meteen duidelijk wat de bedoeling is.

Goethe schreef: 鈥淚n der Beschr盲nkung zeigt sich erst der Meister, und das Gesetz nur kann uns Freiheit geben.鈥 (In de beperking toont zich de meester, en alleen de wet kan ons vrijheid geven.) Binnen de typografie zijn het de beperkingen van Warde en Tufte die de vrijheden van elegante typografie in het vooruitzicht stellen. Tegelijkertijd zei Picasso: 鈥淟eer de regels als een meester, om ze te kunnen overtreden als een kunstenaar.鈥 Zo gezegd, zo gedaan. En in dezelfde geest is er een Oosterse wijsheid die zegt: 鈥淟eer de regels uitstekend beheersen, om ze vervolgens effectief te kunnen overtreden.鈥

Een prachtig voorbeeld hiervan is een verhaal in Alice in Wonderland over een muizenstaart, dat typografisch heen en weer slingert over de bladspiegel, in de vorm van een: muizenstaart. Alle standaardregels van de typografie worden genegeerd, en toch is dit een creatief en effectief gebruik van witruimte! Met name po毛zie leent zich goed voor dit spelen met de regels. Een prachtige illustratie hiervan vonden we in een adventskalender voor de deur van ons appartement. Hieronder plaats ik een eigen vertaling uit het Duits naar het Nederlands. Martinus Nijhoff zou zeggen: 鈥淟ees maar, er staat niet wat er staat.鈥