Mangalwadi

Nee, deze keer hebben we geen bezoek. Bovenstaande man heeft ons wel veel waardevols geleerd en is in die zin goed gezelschap, maar dan via zijn boek “The book that made your world”. Ik refereerde er een paar berichtjes eerder al aan. Dit boek gaat over de enorme invloed die de Bijbel heeft gehad op de hele Westerse cultuur. Van muziek tot technologie en van talen tot universiteiten: allerlei aspecten van “onze” cultuur, die wij vaak heel vanzelfsprekend vinden, worden geanaliseerd door iemand die zelf uit India komt en daardoor een beetje van een afstand kan kijken. Hij heeft zich verdiept in de Christelijke wortels van het Westen – tegenover bijvoorbeeld de Indische religies – en beschrijft hoe het Bijbelse wereldbeeld doorwerkt in vrijwel alle aspecten van ons dagelijks leven. Én hij waarschuwt dat met het verdwijnen van de Bijbel ook de positieve uitwerkingen ervan kunnen wegslijten. Dat zou dan de reden kunnen zijn waarom zelfmoordcijfers voortdurend stijgen terwijl we het materieel nog nooit zo goed hebben gehad, waarom zoveel jonge mensen zich overvraagd en depressief voelen, enzovoorts. Veel beschrijvingen komen op mij erg zinvol over, en dat bepaalde dingen rap bergafwaarts gaan zien we dagelijks in de krant.

Wat ik heel interessant vind, is de positieve invloed van taalkundig werk en Bijbelvertaalwerk die hij beschrijft. Vertalers waren weliswaar niet de eerste Westerlingen die in bijvoorbeeld India kwamen; de East India Company van de Britten zat er al eerder. Maar die kwamen vooral om geld te verdienen. Toen er zendelingen in India kwamen, waren zij de drijvende kracht achter het op schrift stellen van verschillende lokale talen, en daardoor konden deze talen langzamerhand ook verder ontwikkelen en gebruikt worden in onderwijs, rechtspraak, bestuur en handel. Tot die tijd werd er bijvoorbeeld Perzisch gesproken in regeringskringen in Noord-India. De gewone mensen spraken dat helemaal niet, en daarmee werd de kloof tussen “het gepeupel” en de rijke elite in stand gehouden. Een zelfde probleem was er bij de rechtspraak: als je als gewone man werd aangeklaagd maar je kon noch de aanklacht noch de advocaten en rechters verstaan, dan was je natuurlijk bij voorbaat kansloos.
Het ontwikkelen van lokale talen was een cruciale stap in verdere ontwikkeling naar zelfstandigheid en toegang tot geschreven teksten – onder andere natuurlijk de Bijbel.

Die toegang tot de Bijbel in de volkstaal was ook hier in Europa van groot belang. Doordat de Reformatie het Woord van God weer centraal stelde, veranderde ook de hele machtsstructuur binnen de kerk. De Bijbel was niet langer voorbehouden aan de Latijn sprekende elite, en iedereen die kon lezen was zelf in staat om leerstellingen te toetsen aan de Schrift. Voor ons is het zo vanzelfsprekend om zelf uit de Bijbel te kunnen lezen en daadwerkelijk te begrijpen wat er staat… Bij de Reformatie-herdenkingen hebben we hier natuurlijk weer even bij stilgestaan, maar ik vind het verfrissend om ook uit een andere hoek te lezen hoe enorm de impact van Bijbelvertaalwerk is geweest – en nog kan zijn!

En hoe nauw het luistert: de impact van Erasmus’ keuze om “Bekeer u!” te vertalen in plaats van “Doe boete” liet de hele structuur van biecht, boete en pelgrimages op haar grondvesten wankelen. En Tyndales beslissing om alleen in het Oude Testament “priesters” te vertalen en in het Nieuwe Testament “ouderlingen” (die hun autoriteit vanuit de gemeente kregen en niet van een paus), riep natuurlijk enorme vragen op over de status van Rooms-Katholieke priesters en de paus. Dat werd nog versterkt door zijn keuze om het Griekse woord ekklesia als “gemeente” en niet als “kerk” te vertalen. Opnieuw werd de autoriteit van de Rooms-Katholieke kerk als hiërarchisch systeem in twijfel getrokken. Tyndale werd uiteindelijk veroordeeld tot de brandstapel, maar het effect van de Bijbel in de volkstaal was niet meer weg te denken. Eeuwenlang was dit een grote factor in de ontwikkeling van Europa’s talen, literatuur, morele standaarden en politieke structuren. Gods Woord is allereerst belangrijk voor ons geestelijk leven, maar heeft tegelijk relevantie voor alle aspecten van het leven hier op aarde. Zelfs als we dat bij een eerste blik niet eens meer opmerken, omdat we er helemaal bij opgegroeid zijn.

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *